De nieuwe Franchisewet
De nieuwe Franchisewet

De nieuwe Franchisewet: de positie van de franchisenemer wordt versterkt

Sinds 1 januari 2021 is de wettelijke regeling voor de franchiseovereenkomst in werking. Het doel van de nieuwe wet is om de belangen van de franchisegever en de franchisenemer meer met elkaar in evenwicht te brengen. De wet biedt daarvoor op vier onderdelen regelingen die de positie van de franchisenemer beschermt.

1- De precontractuele fase

Een belangrijk doel van de wet is het versterken van de informatiepositie van de nieuwe franchisenemer voordat hij een contract aangaat met de franchisegever, de zogenaamde precontractuele fase. Partijen moeten elkaar tijdig informatie verschaffen die van belang is voor het sluiten van de franchiseovereenkomst (artikel 7:913 BW).

De franchisenemer moet informatie verstrekken over zijn financiële positie. De franchisegever moet op haar beurt vóór het sluiten van de franchiseovereenkomst aan de franchisenemer alle relevante stukken en informatie verstrekken. Het gaat daarbij om zowel algemene als financiële informatie (artikel 7:913 BW). Het gaat, onder meer, om:

  • de (concept)franchiseovereenkomst inclusief bijlagen, zoals handboeken waarin de franchiseformule wordt uitgelegd;
  • de wijze waarop en hoe vaak de franchisegever en franchisenemer zullen overleggen. De wet bepaalt dat er tenminste één keer per jaar een overleg moet worden gehouden;
  • de contactgegevens van het vertegenwoordigende orgaan van de franchisenemers;
  • een overzicht van en uitleg over de te betalen vergoedingen, investeringen en financiële bijdragen voor de franchisenemer, zoals de entree-fee en verplichte bijdrage in marketingkosten;
  • informatie over de eigen financiële positie van de franchisegever.
  • een overzicht van de financiële informatie over de beoogde locatie van de nieuwe franchisenemer. Als deze informatie niet voorhanden is moet de franchisegever informatie van vergelijkbare franchisevestigingen geven.

Daarnaast moet de franchisegever alle verdere informatie verstrekken waarvan hij weet of kan weten dat die van belang is voor de franchisenemer.

Stand-still

Nadat partijen de relevante gegevens aan elkaar hebben verstrekt, geldt een bedenktermijn van vier weken. Dit wordt ‘stand-still‘ genoemd. Partijen kunnen elkaar tijdens de stand-still niet binden, er mogen geen nieuwe voorwaarden aan de overeenkomst worden toegevoegd of betalingen worden afgedwongen. De stand-still biedt partijen tijd om onderzoek te doen en het sluiten van de overeenkomst te (her)overwegen.

2- Zorgplicht franchisegever

De wet bepaalt dat de franchisegever aan de franchisenemer bijstand, commerciële en technische ondersteuning moet geven die nodig is voor de uitvoering van de franchiseformule (artikel 7:919 BW). Dit is een inspanningsverplichting van de franchisegever. Als de franchisenemer aangeeft ondersteuning nodig te hebben, dan is de franchisegever verplicht om hulp te bieden.

In het algemeen moeten partijen zich gedragen als een goed franchisegever en goed franchisenemer (artikel 7:912 BW). Een algemeen kader dat we (ook) kennen in het arbeids- en huurrecht.

3- Wijzigen van de franchiseovereenkomst

De wet geeft aan dat bij tussentijdse wijzigingen de franchisegever de franchisenemer tijdig moet informeren. De informatie moet begrijpelijk en duidelijk zijn.

Voor ingrijpende wijzigingen moet de franchisegever bovendien vooraf toestemming vragen aan de franchisenemer. Dit wordt ook wel het instemmingsrecht genoemd. Als er meerdere franchisenemers zijn, dan moet de meerderheid van de franchisenemers met de wijzigingen instemmen. Is er geen meerderheid, dan moeten individuele de franchisenemers die door de wijzigingen geraakt worden met de wijziging instemmen.

4- Beëindigen van de franchiseovereenkomst

Naast de precontractuele fase, de zorgplicht van de franchisegever en het instemmingsrecht wordt ook het eindigen van een franchisesamenwerking in de wet geregeld. Ook hier wordt de positie van de franchisenemer versterkt. Bijvoorbeeld ten aanzien van de werking van een concurrentiebeding en de waardering van de onderneming bij beëindiging van de overeenkomst.

Concurrentiebeding

Als in de franchiseovereenkomst een concurrentiebeding is opgenomen, dan geldt het beding na beëindigen van de overeenkomst voor maximaal één jaar en alleen voor het gebied waarbinnen de franchisenemer werkzaam was. Hiermee voorkomt de wet dat het een franchisenemer na het eindigen van een overeenkomst onmogelijk wordt gemaakt om onder een andere vlag verder te gaan. De bepaling sluit aan bij de gewezen rechtspraak over concurrentiebedingen.

Waardering bij beëindigen

Veel franchiseovereenkomsten bepalen dat de onderneming eerst aan de franchisegever moet worden  aangeboden als de franchisenemer met zijn onderneming wil stoppen. Vaak tegen ongunstige voorwaarden en een lage verkoopprijs. De wet bepaalt dat in de franchiseovereenkomst moet worden neergelegd hoe de waarde van de onderneming en de waarde van de goodwill bij het eindigen van de franchiseovereenkomst wordt bepaald, welke rekenmethode wordt gebruikt en wat de omvang is. Zo wordt gewaarborgd dat de onderneming op een eerlijke manier wordt vastgesteld.

Reikwijdte en bestaande franchiseovereenkomsten

De wet geldt voor alle franchisegevers met franchisenemers die in Nederland gevestigd zijn. In die gevallen mag er niet van de nieuwe wet worden afgeweken (artikel 7:922 BW). Als de franchisenemer in het buitenland is gevestigd dan mag wél van de wet worden afgeweken, ook als het Nederlands recht van toepassing is op de overeenkomst.

De wet geldt sinds 1 januari 2021 voor zowel bestaande en nieuwe franchiseovereenkomsten. Voor bestaande franchiseovereenkomsten geldt voor bepaalde onderdelen een overgangsperiode van twee jaar. Bijvoorbeeld voor het instemmingsrecht, het concurrentiebeding en de waardebepaling bij contractbeëindiging. Tot 1 januari 2023 hebben franchisegevers en franchisenemers daarmee de tijd om oude afspraken aan te passen. Nieuwe franchiseovereenkomsten moeten (uiteraard) direct aan de nieuwe regelgeving voldoen.

Heeft u een vraag over dit onderwerp, neem dan gerust contact met mij op.