16 maart 2017

Strenge eisen voor een relatiebeding

Door Godelijn Boonman

Een relatiebeding verbiedt de werknemer om na het einde van de arbeidsovereenkomst contact te leggen en/of te onderhouden met relaties van de werkgever.

Een relatiebeding is iets anders dan een concurrentiebeding. De werknemer mag namelijk wel in dienst treden bij de concurrent, maar kan in dat geval geen zaken doen met de relaties van zijn vorige werkgever.

>> Heeft u een vraag over dit onderwerp? Laat hier uw gegevens achter. <<

Welke eisen stelt de wet aan een relatiebeding?

Artikel 7:653 lid 1 BW stelt strenge eisen aan ‘een beding tussen de werkgever en de werknemer waarbij deze laatste wordt beperkt in zijn bevoegdheid om na het einde van de overeenkomst op zekere wijze werkzaam te zijn’. Zo moet het beding schriftelijk overeen worden gekomen met een meerderjarige werknemer. Het beding mag enkel in een tijdelijk contract worden opgenomen, indien uit de schriftelijke motivering blijkt dat de beperking noodzakelijk is vanwege zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen. Ontbreekt een dergelijke motivering, dan is het beding ongeldig. Volgens de heersende leer gelden genoemde eisen zowel voor het concurrentie- als het relatiebeding. Beide bedingen beperken de werknemer immers op de arbeidsmarkt.

Wat heeft de Hoge Raad bepaald in het oude arrest Philips/Oostendorp?

Zoals gezegd is een concurrentiebeding volgens de wet alleen geldig indien het schriftelijk overeen wordt gekomen. De Hoge Raad heeft in het arrest Philips/Oostendorp bepaald dat aan deze eis is voldaan wanneer (a) het concurrentiebeding in de arbeidsvoorwaarden is opgenomen (zoals een personeelshandboek) en de arbeidsvoorwaarden als bijlage bij de ondertekende arbeidsovereenkomst is gevoegd en in de ondertekende arbeidsovereenkomst naar die arbeidsvoorwaarden wordt verwezen, of (b) de werknemer in de ondertekende arbeidsovereenkomst uitdrukkelijk verklaart dat hij instemt met het concurrentiebeding.

Gelden voor het overeenkomen van een relatiebeding dezelfde eisen als voor het concurrentiebeding?

Ja. De Hoge Raad heeft recent bevestigd dat voor beide bedingen de strenge eisen van artikel 7:653 BW gelden. De rechtspraak die specifiek ziet op het aangaan van een concurrentiebeding, zoals Philips/Oostendorp, geldt volgens de Hoge Raad aldus één op één voor het sluiten van een relatiebeding. De werkgever in casu kon niet bewijzen dat het personeelsreglement, waarin het relatiebeding was opgenomen, aan de werknemer ter beschikking was gesteld bij het ondertekenen van zijn arbeidsovereenkomst. Aldus was de werknemer niet gebonden aan het beding. Om deze situatie te voorkomen verdient het aanbeveling het relatie- of concurrentiebeding altijd door de werknemer te laten ondertekenen.

Geldt het voorgaande ook voor contracten gesloten na 1 januari 2015 (Wwz)?

Ja. Volgens de Hoge Raad zijn de schriftelijkheidseisen uit Philips/Oostendorp nog steeds van toepassing op arbeidsovereenkomsten aangegaan onder de Wwz. Het concurrentie- of relatiebeding kan dus worden opgenomen in een personeelshandboek indien de eisen uit Philips/Oostendorp in acht worden genomen. Dit geldt echter niet voor een concurrentie- of relatiebeding in een tijdelijke arbeidsovereenkomst. De eisen zijn in dat geval nog strenger omdat het beding (en de motivatie) moet worden opgenomen in de ondertekende arbeidsovereenkomst.

Heeft een vraag over een relatiebeding? Neemt u dan gerust contact met mij op.

 

Deze blog  is op 21 augustus 2020 gereviewd en geüpdatet.

 

Godelijn Boonman

Advocaat/partner

Gerelateerde blogs

Vorige slide
Volgende slide

11 februari 2026

Liefde op de werkvloer: grenzeloos?

Valentijnsdag is weer in aantocht, dus dat roept de vraag op: wat te doen als er door een liefdesrelatie tussen collega’s spanningen en problemen op de werkvloer ontstaan? Als het nadelige effecten heeft op de inhoud van het werk of de sfeer, mag de werkgever een liefdesrelatie tussen medewerkers dan verbieden, of daar grenzen aan stellen? Deze vragen komen regelmatig aan de orde in rechtszaken.

Lees meer

Lees meer over

15 januari 2026

Mededelingsplicht bij sollicitaties

Het is essentieel dat zowel werkgevers als werknemers open en eerlijk communiceren over belangrijke zaken die de werkrelatie kunnen beïnvloeden. Uit een recente uitspraak blijkt dat die openheid al bij aanvang van de arbeidsovereenkomst wordt verwacht

Lees meer

Lees meer over

7 januari 2026

Werkt een werknemer niet mee aan re-integratie? Wat kan de werkgever doen?

Wanneer een werknemer (langdurig) ziek is, is re-integratie een gezamenlijke verplichting van zowel werknemer als werkgever. Maar wat als de werknemer weigert mee te werken aan dit proces? Wat mag u doen volgens de wet? Welke stappen zijn vereist?

Lees meer

Lees meer over

21 december 2025

Werkgever, mag ik overstappen naar de concurrent?

Veel werkgevers nemen in hun arbeidsovereenkomst een concurrentie- en/of relatiebeding op. Als een werknemer aan de slag wil bij een klant of een concurrent van de werkgever en de werkgever staat dit niet toe, dan kan een werknemer zich genoodzaakt zien zich tot de rechter te wenden. Zo ook in de zaak van de kantonrechter Zeeland West-Brabant in mei 2025.

Lees meer

Lees meer over

16 december 2025

Ontbinding met een prijskaartje van €350.000

Sinds de invoering van de WWZ wordt er veel geprocedeerd over de toekenning van een billijke vergoeding. Volgens de wet kan de rechter die toekennen als de arbeidsovereenkomst eindigt als gevolg van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten door de werkgever. Hoewel rechters doorgaans terughoudend zijn in de toekenning van (hoge) billijke vergoedingen, hebben we in de zaak van de kantonrechter Amsterdam eind juni 2025 een uitschieter te pakken.

Lees meer

Lees meer over
Alle artikelen