14 februari 2017
In een eerdere blog adviseerde ik alimentatieplichtigen die al enige tijd partneralimentatie betalen juridisch advies in te winnen over de mogelijkheden de alimentatieplicht (op termijn) te beëindigen c.q. te minderen.
Dit advies hield verband met de prille ontwikkelingen in de rechtspraak. Een daarin passende uitspraak van eerder dit jaar van het gerechtshof Den Haag triggerde mij tot het schrijven van deze vervolgblog.
De man betaalt al 5 jaar partneralimentatie aan zijn ex-vrouw. Hij verzoekt het gerechtshof (Hof Den Haag 29 juni 2016) een afbouwregeling vast te stellen omdat hij van mening is dat, nu partijen al weer 5 jaar gescheiden zijn, er van zijn ex-vrouw verwacht mag worden dat zij zelf (deels) in haar levensonderhoud te (gaan) voorzien. Het gerechtshof overweegt allereerst: “De vrouw heeft een inspanningsverplichting om in het eigen levensonderhoud te voorzien en ook naar maatschappelijke normen mag van de vrouw gevraagd worden dat zij verantwoordelijkheid neemt om – naarmate de jaren na de echtscheiding verstrijken – te trachten in haar eigen levensonderhoud te gaan voorzien. Tegen die achtergrond heeft de man het recht om periodiek te (laten) toetsen of de vrouw aan de op haar rustende inspanningsverplichting voldoet.”
Het gerechtshof is in deze situatie van oordeel dat de behoefte van de vrouw aan partneralimentatie ‘verbleekt’ c.q. afneemt naarmate de jaren na echtscheiding verstrijken en dat haar inspanningsverplichting om (meer) eigen inkomen te genereren toeneemt. Verder is van belang dat het gerechtshof verwijst naar de maatschappelijke normen. Daarmee doelt het gerechtshof op de kennelijk volgens het gerechtshof in Nederland bestaande maatschappelijke opvattingen over de duur van de alimentatie en de verdiencapaciteit van de alimentatiegerechtigde. Deze opvattingen hebben geresulteerd in het wetsvoorstel ‘versobering partneralimentatie’. Voorts volgt uit de uitspraak dat de vrouw volgens het gerechtshof gehouden is na 5 jaar trouwe betaling door de man hem te informeren omtrent de inspanningen die zij heeft verricht om zelf inkomen te genereren.
Het gerechtshof overweegt vervolgens: “De opstelling van de vrouw, waarin zij geen aantoonbare inspanningen heeft geleverd om in haar eigen levensonderhoud te voorzien en het bovendien niet op haar weg vindt liggen om eventuele inspanningen aan te tonen, acht het gerechtshof niet passend bij de eigen verantwoordelijkheid die de vrouw heeft om in haar eigen behoefte te voorzien. Van de vrouw kan gevergd worden dat zij op korte termijn in haar eigen levensonderhoud voorziet, nu het tegendeel niet is aangetoond”. Dit leidt tot toewijzing van het verzoek van de man. De man heeft er dus goed aan gedaan om na 5 jaar partneralimentatie te hebben betaald aan de bel te trekken. Het gerechtshof is namelijk met hem van oordeel dat zijn ex-vrouw zich de afgelopen 5 jaar had moeten inspannen om in haar eigen levensonderhoud te voorzien, maar dat ten onrechte niet heeft gedaan. Dat betekent voor haar een beëindiging van de alimentatieplicht van de man (met een afbouw).
De rechtspraak over de beperking van de alimentatieduur en de verdiencapaciteit van de alimentatiegerechtigde blijft casuïstisch. Algemene lijnen kunnen dus moeilijk getrokken worden. Het wetsvoorstel ‘versobering partneralimentatie’ ligt flink onder vuur en uit de rechtspraak volgt dat de verschillende rechtbanken en hoven er andere opvattingen op na lijken te houden. Elke situatie kent zijn eigen specifieke feiten en omstandigheden hetgeen het vaststellen van alimentatie lastig maakt. Kortom: het vaststellen van de omvang en de duur van alimentatie is en blijft maatwerk, laat dit daarom regelmatig checken door een scheidingsadvocaat. Vragen? Neem gerust contact met mij op.
